Theo những đánh giá của các bác sĩ ở Bệnh viện Nhi Trung Ương thì bước vào khoảng tháng 11, 12 hàng năm dịch tiêu chảy cấp do Rotavirus lại bùng phát nghiêm trọng. Và thời gian này trong năm bắt đầu là thời gian vào mùa của tiêu chảy do virus.
Theo thống kê của WHO thì có sự khác biệt theo mùa ở nhiều vùng khác nhau. Ở những vùng ôn đới, tiêu chảy do vi khuẩn thường xảy ra vào mùa nóng; ngược lại, tiêu chảy do virut, đặc biệt là Rotavirus lại xảy ra cao điểm vào mùa đông. Ở những vùng nhiệt đới, tiêu chảy do Rotavirus xảy ra quanh năm nhưng tăng vào các tháng khô và lạnh; ngược lại, tiêu chảy do vi khuẩn lại cao điểm vào mùa mưa và nóng. Ngoài Rotavirus thì một số vi khuẩn như E.coli, Campylobacter hoặc hiếm gặp hơn như Shigella, Salmonella, V. cholerae và một số ký sinh trùng như các loại giun hoặc amip cũng gây nên tiêu chảy cho trẻ.
Phát hiện sớm và xử trí đúng cách là yếu tố quan trọng đầu tiên:
Biểu hiện bệnh thường bắt đầu sau khi trẻ bị nhiễm virus từ 1-4 ngày. Với tiêu chảy do Rota virus trẻ sẽ nôn trước, sau khoảng 1 - 2 ngày thì bắt đầu đi ngoài, có bé thì bị đi ngoài rồi mới nôn. Trẻ bị tiêu chảy nếu không nôn sẽ khỏe hơn vừa tiêu chảy vừa nôn. Ngoài ra, tình trạng nôn trớ xảy ra bất ngờ kể cả khi bé đang chơi, ăn uống bình thường nhưng chỉ qua nửa ngày đã có thể có hiện tượng này, cứ ăn cái gì vào là nôn ra cái đó.
Sau đó trẻ có thể bị đi tiêu chảy nhiều lần trong ngày có khi tới 10 - 15 lần, phân lỏng, có nhiều nước. Phân màu xanh hoặc màu trắng lẫn dịch nhầy, có khi như màu hoa cà, hoa cải.
Ngoài ra trẻ có thể có các biểu hiện khác như sốt, biểu hiện viêm đường hô hấp như ho, sổ mũi, chảy nước mũi,…
Tuyệt đối với trẻ bị tiêu chảy do virus không được dung thuốc cầm đi ngoài, yếu tố đầu tiên là cần bù nước và điện giải cho trẻ sớm, đầy đủ và đúng cách.
Chăm sóc cho trẻ đúng cách tại nhà:
Với những trẻ mất nước ở mức độ nhẹ, gia đình hoàn toàn có thể chăm sóc con tại nhà dự phòng mất nước và suy dinh dưỡng, trong đó cần đảm bảo cho trẻ uống nhiều dịch hơn bình thường để đề phòng mất nước như: oresol, nước cháo muối, nước cơm có muối, súp hoa quả hoặc súp gà, súp thịt, nước sạch. Quan trọng nhất là Oresol.
Cha mẹ tuyệt đối không được cho con uống thuốc kháng sinh, thuốc cầm tiêu chảy vì sẽ làm cho trẻ có nguy cơ bị rối loạn vi khuẩn đường tiêu hóa, giảm nhu động ruột làm bệnh nặng hơn hoặc gây tình trạng tiêu chảy kéo dài, chưa kể các tác dụng phụ do thuốc gây ra.
Phòng bệnh hơn chữa bệnh:
Để dự phòng tiêu chảy cho trẻ trước tiên trẻ phải được nuôi dưỡng đầu đủ bằng sữa me, đồng thời giữ vệ sinh sạch sẽ cho trẻ đặc biệt trong vòng 6 tháng đầu.
Biện pháp phòng bệnh hiệu quả nhất là cho trẻ uống vắc-xin. Trẻ được uống 2 liều cách nhau 1 tháng, bắt đầu từ tuần lễ thứ 6 sau khi sinh (tuổi lớn nhất còn có thể uống được vắc-xin phòng Rotavirus là 3 tháng tuổi, tuổi kết thúc uống là 4 tháng tuổi).
Trẻ từ 6 tháng tuổi trở đi nên cho trẻ ăn thêm các loại thức ăn giàu chất đạm, nhất chất đạm động vật; chất giàu năng tượng từ mỡ, dầu; nhiều loại vitamin A, B1, B6, muối khoáng, rau quả... Từ 1 tuổi trở lên nên cho trẻ ăn thêm cháo, cơm, rau, cá, thịt... Nguồn thức ăn phải bảo đảm tươi, không bị nhiễm khuẩn, được đun nấu kỹ và ăn nóng.
Không để trẻ bò lê la trên sàn nhà hoặc ngậm tay, ngậm đồ chơi. Lau rửa sàn nhà và các vật dụng, bàn ghế, đồ chơi bằng dung dịch khử khuẩn Cloramin B, lau rửa sàn nhà vệ sinh, bồn cầu sau khi trẻ tiêu chảy đi vệ sinh.